Xanana Gusmão agradese ba dedikasaun no sakrifísiu Jornalista sira

Jornalista : Martinho Belo

banner 120x600
1 Views

G-NEWS (DILI) – Primeiru-Ministru Timor-Leste, Kay Rala Xanana Gusmão, hato’o apresiasaun ba jornalista no traballadór mídia hotu tanba sira-nia dedikasaun no sakrifísiu iha hala’o knaar atu lori informasaun ba públiku, maski hasoru rekursu limitadu no dezafiu barak. Nia husu jornalista sira atu kontinua defende faktu, respeita étika profisionál no tau interese públiku nu’udar prioridade prinsipál. Xanana Gusmão hato’o mensajen ne’e iha selebrasaun Loron Nasionál Liberdade Imprensa Timor-Leste ba dala haat, ne’ebé hala’o iha Sentru Konvensaun Dili (CCD), iha loron 16 Outubru 2026.

Nia afirma katak selebrasaun Loron Nasionál Liberdade Imprensa la’ós de’it atu selebra profisaun jornalista nian, maibé mós atu hanoin fali kona-ba papel imprensa nian iha prosesu konstrusaun Estadu no Nasaun Timor-Leste.

banner 325x300

“Konstrusaun Nasaun mak prosesu ida ne’ebé hahú bainhira Timor-Leste hetan independénsia. Ita presiza kontinua hametin instituisaun Estadu nian, dezenvolve povu nia koñesimentu no promove partisipasaun sidadaun nian,” Xanana Gusmão hateten.

Tuir Primeiru-Ministru, liuhusi informasaun, povu bele hatene programa Governu nian, desizaun Parlamentu Nasionál nian no problema sira ne’ebé afeta komunidade. Tanba ne’e, mídia iha papel importante atu sai ponte entre Governu no povu, hodi fó oportunidade ba sidadaun sira atu hato’o sira-nia preokupasaun.

Nia mós subliña katak Governu tenke simu pergunta no kritika ne’ebé bazeia ba faktu, tanba kritika konstrutiva bele ajuda Governu hadi’a servisu no responde ba nesesidade povu nian.

Jornalista tenke fó prioridade ba kredibilidade

Xanana Gusmão hateten katak iha era dijitál ohin loron, rede sosiál no intelijénsia artifisiál (AI) muda ona maneira ema hetan no fahe informasaun. Maski teknolojia sira-ne’e fó oportunidade ba jornalista atu halo peskiza no analiza dadus, iha mós dezafiu hanesan notísia falsu, vídeo manipuladu no informasaun ne’ebé kria ho AI  atu engana públiku.

Tanba ne’e, nia husu jornalista sira atu la haree ba velocidade de’it iha publika informasaun, maibé fó prioridade ba kredibilidade no responsabilidade.

“Jornalista labele haree ba velocidade de’it, maibé kredibilidade no responsabilidade mak tenke sai prioridade,” nia afirma.

Nia hatutan katak jornalista sira tenke verifika informasaun ne’ebé simu, konfirma faktu molok publika no respeita étika profisionál atu asegura katak notísia ne’ebé hato’o ba públiku loos no bele fiar.

Primeiru-Ministru mós afirma katak liberdade imprensa no liberdade espresaun importante tebes ba demokrasia. Maibé, liberdade sira-ne’e tenke akompaña ho responsabilidade no respeitu ba direitu ema seluk nian.

Nia konsidera katak uza intelijénsia artifisiál bele ajuda jornalista iha sira-nia servisu, maibé teknolojia ne’e labele troka verifikasaun faktu no julgamentu profisionál jornalista nian.

Kombate informasaun falsu presiza kooperasaun

Xanana Gusmão afirma katak IX Governu Konstitusionál rekoñese importánsia asesu ba informasaun ne’ebé loos, transparente no kredível. Esforsu atu kombate fake news no desinformasaun presiza kooperasaun entre Governu, Sekretaria Estadu Komunikasaun Sosiál (SECOMS), Konsellu Imprensa, órgaun komunikasaun sosiál, organizasaun jornalista sira, instituisaun edukasaun no sosiedade sivíl.

Nia esplika katak instituisaun públika sira tenke fó asesu ba informasaun ofisiál ho klaridade no iha tempu ne’ebé adekuadu, atu fasilita jornalista sira-nia knaar iha prosesu produsaun notísia.

Maibé, nia mós aviza katak esforsu atu kombate informasaun falsu labele sai razaun atu taka ema nia ibun ka limita kritika ba Governu.

Tuir nia, liberdade imprensa no direitu atu hato’o opiniaun tenke respeita, no objetivu prinsipál mak ajuda povu atu distingue informasaun loos husi informasaun falsu.

Enkoraja formasaun ba jornalista foin-sa’e

Iha ninia mensajen, Xanana Gusmão enkoraja SECOMS, Konsellu Imprensa, órgaun komunikasaun sosiál no parseiru dezenvolvimentu sira atu hametin kooperasaun iha formasaun jornalista, seguransa dijitál no sustentabilidade mídia.

Nia mós enfatiza nesesidade atu kria oportunidade ba jornalista foin-sa’e sira atu hasa’e kapasidade profisionál, no apoia órgaun komunikasaun sosiál sira atu bele hala’o knaar ho dignidade no independénsia.

Nia afirma katak Governu tenke respeita independénsia imprensa nian, enkuantu jornalista sira mós tenke hala’o sira-nia knaar ho integridade no responsabilidade.

Iha parte ikus, Xanana Gusmão rekonhese katak servisu jornalista nian la’ós fasil, liuliu bainhira hasoru limitasaun rekursu no dezafiu oioin. Maski nune’e, jornalista sira kontinua servisu atu lori informasaun ba públiku.

Nia hato’o obrigadu ba jornalista no traballadór mídia hotu tanba sira-nia dedikasaun no sakrifísiu, no husu atu kontinua defende faktu, respeita étika profisionál no tau interese públiku nu’udar prioridade.

relavante