G—NEWS (REDASAUN) — Natal hanesan selebrasaun ida ne’ebé sentrál liu iha tradisaun sarani, ne’ebé iha relasaun direta ho eventu inkarnasaun nian, katak prezensa Maromak nian iha umanidade liuhosi Jesus Kristu nia moris. Selebrasaun ne’e nu’udar litúrjiku no kontein mós dimensaun istórika, teolójika, no sosiál ne’ebé dezenvolve iha istória Kreda nian.
Tuir istória, Testamentu Foun la hakerek data loloos kona-ba Jesus nia moris. Evanjellu Mateus no Lucas nian fornese de’it narrativa teolójika kona-ba Ninia moris iha Belém, iha kontestu ukun Romanu nian no sensu ne’ebé maka Imperadór Augusto haruka. Estabelesimentu loron 25 fulan-Dezembru nu’udar Loron Natál nian la mosu to’o sékulu balun liutiha, espesífikamente iha sékulu IV AD.
Iha kontestu Impériu Romanu nian, data ne’e koinside ho selebrasaun Dies Natalis Solis Invicti (loron moris maromak loro-matan nian ne’ebé invensível). Kreda uluk nian, iha ninia esforsu teolójiku no pastorál, fó signifikadu foun ba data ida-ne’e hodi afirma katak Kristu maka “Naroman Mundu nian” loloos. Nune’e, Natál adota tradisaun jentiu sira no hadi’a teolojikamente liuhosi konfisaun fiar iha Kristu nu’udar sentru istória salvasaun nian.
Natál afirma doutrina inkarnasaun, hanesan haktuir iha Evanjellu João nian: «Liafuan sai isin no hela iha ita-nia leet». Enkarnasaun hatudu katak Maromak la hela dook hosi realidade umana, maibé tama iha istória, kultura, sofrimentu no limitasaun umana.
Jesus nia moris iha balada-fatin reflete paradoxu teolójiku ida ne’ebé kle’an. Mesias la mosu iha esplendor politiku ka kbi’it militar, maibe iha haraik-an. Ida-ne’e afirma karáter Reinu Maromak nian, ne’ebé diferente ho lójika podér mundanu nian. Natál, tanba ne’e, maka krítika teolójika ida ba arogánsia umana no estrutura sosiál ne’ebé fó glória ba podér, estatutu no dominasaun.
Hosi perspetiva soteriolójiku, Natál labele haketak hosi objetivu salvasaun nian. Kristu nia moris mak pasu dahuluk iha Maromak nia planu redensaun, ne’ebé kulmina iha krús no moris-hi’as. Enkarnasaun tau fundasaun ba rekonsiliasaun entre Maromak no umanidade, tanba só hodi sai ema tomak maka Kristu bele reprezenta umanidade iha obra salvasaun nian.
Nune’e, Natál nu’udar konfisaun fiar nian katak Maromak atua konkretamente iha istória ba salvasaun mundu nian. Selebrasaun Natál hotu-hotu konvida ema atu hanoin katak salvasaun la’ós rezultadu hosi esforsu ema nian maibé prezente divinu ida.
Iha Kreda nia moris, Natál selebra liuhosi liturjia, leitura Eskritura, no sakramentu sira-ne’e hotu ho objetivu atu hafoun povu nia fiar. Liturjia Natál nian koloka kongregasaun iha enkontru simbóliku ho mistériu inkarnasaun nian, atu akontesimentu istóriku ida-ne’e moris nafatin iha esperiénsia fiar komunidade sarani nian.
Iha kontestu sosiál, Natál lori mensajen étika ida kona-ba dame, justisa, no solidariedade. Notísia kona-ba Kristu nia moris, uluknanai fó sai ba bibi-atan sira, afirma Maromak nia parsialidade ba ki’ik no marjinalizadu sira. Tanba ne’e, Natál iha implikasaun morál ne’ebé ezije povu atu enkarna domin, justisa, no preokupasaun ba ema seluk.
Natal, haree hosi perspetiva istóriku, teolójiku no akadémiku, maka eventu ida fiar nian ne’ebé ultrapasa tempu no kultura. Ida-ne’e maka selebrasaun ida ba Maromak nia inkarnasaun, espresaun ida domin divinu nian, no lembransa ida katak istória umana la’ós la’o lahó objetivu. Natál afirma katak iha Jesus nia moris nia simplisidade, Maromak revela Ninia vontade atu prezente, atu salva, no atu hafoun mundu.
Nune’e, Natál nu’udar konfisaun konstante ida fiar nian katak Maromak Kbi’it-na’in hili dalan haraik-an nian hodi hakbesik ba umanidade no konvida mundu ba Ninia planu salvasaun nian.
loading="lazy" />